Những Điều Cần Biết Về Cúm và COVID-19: Tránh Hiểu Lầm Nguy Hiểm
admin
2026-08-01 · schedule 11 phút đọc
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn y khoa. Vui lòng tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia y tế trước khi áp dụng.
Cúm và COVID-19 đều là những bệnh lý ảnh hưởng đến hệ hô hấp, và đôi khi có thể xuất hiện đồng thời ở một người. Việc dương tính với một trong hai loại virus này không đảm bảo rằng bạn không mắc phải virus còn lại. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về hai bệnh này và các mối nguy liên quan.
1. Đồng nhiễm là gì và khác nhiễm nối tiếp như thế nào?
Đồng nhiễm xảy ra khi một cá nhân mắc cả cúm và COVID-19 trong cùng một thời điểm. Triệu chứng của cả hai bệnh có thể trùng lặp, khiến việc chẩn đoán trở nên khó khăn. Những biểu hiện như sốt, ho, hay đau họng có thể gặp trong cả hai tình trạng mà không dễ dàng phân biệt bằng mắt thường. Khám Phá Những Thắc Mắc Về Sở Thích Tình Dục Thú Vị
Nhiễm nối tiếp thì khác, khi người bệnh bị một loại virus trước và sau đó bị thêm virus khác. Ví dụ, sau khi hết cúm, bệnh nhân có thể bị COVID-19 chỉ một vài ngày sau đó. Điều này cho thấy cần phải cẩn trọng trong việc chẩn đoán và theo dõi tình trạng sức khỏe của bệnh nhân.

Cúm và COVID-19 có nhiều biểu hiện giống nhau; kết quả dương tính với một virus không loại trừ khả năng người bệnh mắc virus còn lại. Hình minh họa (AI)
2. Khi nào xét nghiệm một tác nhân là đủ?
Khi gặp phải triệu chứng như sốt hay ho, không phải ai cũng cần làm xét nghiệm đồng thời. Đặc biệt với những người trẻ khỏe, nếu triệu chứng nhẹ và không thuộc nhóm nguy cơ, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm tùy vào tình huống cụ thể.
Các yếu tố cho thấy có thể chỉ cần một xét nghiệm bao gồm:
- Triệu chứng nhẹ và không có dấu hiệu bệnh trở nặng.
- Không phải nhóm có nguy cơ cao bị biến chứng.
- Kết quả xét nghiệm thứ hai không thay đổi cách điều trị.
- Không làm việc trong môi trường đông người.
- Không cần xác định chính xác tác nhân để giải quyết ổ dịch.
Quyết định có cần xét nghiệm hay không không chỉ nhằm “đặt tên cho bệnh”, mà còn giúp bác sĩ xác định cần theo dõi sát sao hay thực hiện biện pháp phòng dịch nào. Xem thêm về độ nguy hiểm của các loại thực phẩm chế biến trong bài viết Hiểu Về Thực Phẩm Siêu Chế Biến.
3. Những trường hợp nên cân nhắc xét nghiệm kép
Xét nghiệm cả cúm và COVID-19 cùng lúc, hay còn gọi là xét nghiệm kép, là giải pháp cần thiết trong nhiều trường hợp. Điều này đặc biệt quan trọng khi kết quả xét nghiệm có thể thay đổi cách điều trị.
Bác sĩ có thể gợi ý xét nghiệm cả hai virus khi:
| Tình huống | Vì sao cần cân nhắc xét nghiệm kép? |
|---|---|
| Khó thở, đau ngực | Có thể có bệnh tiến triển hoặc biến chứng xuất hiện. |
| Sốt, ho tăng dần | Triệu chứng không thể hoàn toàn lý giải bằng một xét nghiệm ban đầu. |
| Nhóm nguy cơ cao | Cần sử dụng thuốc điều trị cả cúm và COVID-19 đúng thời điểm. |
| Cần nhập viện | Xác định tác nhân để lựa chọn điều trị và kiểm soát sự lây nhiễm. |
| Tiếp xúc với cả hai virus | Khả năng phơi nhiễm là cao. |
| Sống tại cơ sở chăm sóc tập trung | Kết quả ảnh hưởng đến quyết định cách ly và phòng dịch. |
| Đã dương tính một virus nhưng diễn biến không như dự kiến | Dương tính cúm không loại trừ COVID-19 và ngược lại. |
Hướng dẫn lâm sàng từ CDC đã nhấn mạnh rằng tình trạng đồng nhiễm có thể xảy ra. Vì vậy, một kết quả xét nghiệm dương tính với cúm mà không kiểm tra COVID-19 chưa đủ để loại trừ khả năng nhiễm virus này.
4. Khó thở là dấu hiệu cần cảnh báo
Nhiều người nghĩ rằng khó thở chỉ là hậu quả từ sốt cao hoặc nghẹt mũi. Tuy nhiên, khó thở có thể là dấu hiệu nghiêm trọng của cả cúm và COVID-19.
Tình trạng này có thể dẫn đến các biến chứng như viêm phổi hoặc nguy hiểm hơn. Người bệnh cần được hỗ trợ y tế kịp thời nếu có những triệu chứng như:
- Khó thở khi nghỉ ngơi hoặc khó thở tăng nhanh.
- Đau hoặc tức ngực.
- Môi, đầu ngón tay hoặc da nhợt nhạt.
- Lú lẫn hoặc khó đánh thức.
- Sốt và ho có thể trở lại nặng hơn.
- Không thể uống nước hoặc có dấu hiệu mất nước.
- Trẻ nhỏ có biểu hiện thở nhanh hoặc tím tái.
Người bệnh không nên chỉ chờ đợi đến khi “hết đợt cúm” mới tìm kiếm sự giúp đỡ y tế.
5. Không thể dùng thuốc cúm thay thế thuốc điều trị COVID-19
Cúm và COVID-19 do các loại virus khác nhau gây ra, vì vậy thuốc kháng virus cho cúm không thể thay thế cho thuốc điều trị COVID-19 và ngược lại.
Khi sử dụng thuốc kháng virus cúm như oseltamivir, bệnh nhân cần dùng sớm để có hiệu quả tốt nhất. Riêng với thuốc điều trị COVID-19, việc sử dụng cần tuân thủ đúng chỉ định và thời gian cụ thể.
Người bệnh cần lưu ý không nên:
- Dùng oseltamivir để điều trị COVID-19.
- Lấy thuốc COVID-19 của người khác để sử dụng.
- Tự phối hợp thuốc kháng virus khác nhau.
- Thay đổi liều lượng thuốc mà không có chỉ định.
- Sử dụng kháng sinh mà chưa có chỉ định.

Người bệnh sốt, ho kèm khó thở, đau tức ngực hoặc lơ mơ cần được đưa đến cơ sở y tế để đánh giá sớm, không nên tiếp tục tự điều trị tại nhà. Hình minh họa AI
6. Cẩn thận với các combo thuốc cảm
Khi có nhiều thành viên trong gia đình đồng thời bị cảm, nhiều người thường mua chung một loại thuốc bao gồm nhiều hoạt chất. Điều này có thể gây ra hai vấn đề lớn: Những triệu chứng chỉ được giảm tạm thời, và nguy cơ quá liều do trùng hoạt chất.
Người cao tuổi hay những người có bệnh lý nền cần phải thận trọng hơn khi sử dụng các loại thuốc này. Mỗi thành viên trong gia đình có thể có tình trạng và nhu cầu khác nhau, vì vậy không nên chia sẻ thuốc.
7. Những ai nên liên hệ bác sĩ sớm?
Thời điểm dùng thuốc kháng virus là rất quan trọng. Những người thuộc nhóm có nguy cơ cao không nên chờ đến khi bệnh nặng mới tìm kiếm sự trợ giúp y tế. Những trường hợp cần liên hệ bác sĩ sớm bao gồm:
- Người từ 65 tuổi trở lên.
- Trẻ em dưới 5 tuổi, đặc biệt là trẻ dưới 2 tuổi.
- Phụ nữ mang thai hoặc sau sinh.
- Người mắc các bệnh lý phổi, tim hoặc suy giảm miễn dịch.
- Người có triệu chứng không giảm hoặc nặng thêm.
CDC cũng khuyến cáo rằng những người thuộc nhóm nguy cơ cao cần được điều trị ngay khi có triệu chứng cúm.
8. Khi cả gia đình cùng sốt, nên làm gì?
Khi nhiều thành viên trong gia đình cùng xuất hiện triệu chứng, tốt nhất là ghi chép lại thời gian xuất hiện từng triệu chứng. Điều này giúp phân biệt được nguyên nhân. Người bệnh cũng nên nghỉ ngơi, uống nước đầy đủ và theo dõi tình trạng của mình.
Nên tránh dùng chung thuốc và cần phải kiểm tra kỹ thành phần khi mua thuốc cảm cúm. Nếu triệu chứng không cải thiện hoặc xấu đi, gia đình nên đưa người bệnh đến cơ sở y tế kịp thời.