Cảnh báo biển động và nguy cơ áp thấp trên Biển Đông: khu vực nguy cơ, thời điểm và hướng ứng phó

Vào thời điểm có nhiều hoạt động trên vùng biển, thông tin dự báo về xoáy thuận trên Biển Đông cần được chú ý để chủ động phòng tránh rủi ro cho người dân và ngư dân. Bài viết này tổng hợp các dữ kiện dự báo hiện có, nêu rõ vùng có nguy cơ, diễn biến gió – sóng dự kiến và những việc nên làm ngay khi có cảnh báo.

1. Khả năng hình thành hệ thống áp thấp: thời điểm và độ bất định

Cơ quan dự báo cho biết trên dải hội tụ nhiệt đới có khả năng xuất hiện một xoáy thuận; thời điểm khả nghi rơi vào khoảng ngày 11 hoặc 12/9. Nếu điều kiện thuận lợi, xoáy thuận này có thể phát triển thành áp thấp nhiệt đới hoặc bão. Tuy nhiên, cơ quan khí tượng cũng nhấn mạnh rằng diễn biến ban đầu còn có nhiều yếu tố bất định và đang được theo dõi sát sao.

2. Những vùng biển đang có hiện tượng thời tiết mạnh

Quan sát hiện tại chỉ rõ: khu vực Nam Biển Đông và vùng biển phía Nam đang xuất hiện mưa dông mạnh. Đặc khu Phú Quý đang chịu gió Tây Nam ở mức cấp 5, có lúc lên cấp 6. Ngoài ra, khu vực Nam vịnh Bắc Bộ và vùng biển phía Đông của khu vực giữa Biển Đông cũng có mưa rào và dông rải rác.

3. Dự báo cụ thể cho các đêm và ngày tới

Trong đêm 6 và ngày 7/9, vùng biển từ Nam Quảng Trị đến Quảng Ngãi, khu vực từ Cà Mau đến An Giang và vịnh Thái Lan cùng vùng biển phía Đông khu vực giữa Biển Đông được cảnh báo có mưa rào, dông rải rác. Mưa dông trong những vùng này đi kèm nguy cơ lốc xoáy và gió giật mạnh có thể đạt cấp 7-8; sóng biển tại chỗ có thể vượt 2,0 m.

4. Gió tây nam và vùng biển ven bờ cần chú ý

Phía Tây Nam Biển Đông, bao gồm khu vực phía Tây đặc khu Trường Sa và dải từ Khánh Hòa đến Lâm Đồng, đang ghi nhận gió Tây Nam mạnh ở mức cấp 5, có nơi tăng lên cấp 6 và giật cấp 7; biển ở những khu vực này đang có động, với sóng cao khoảng 2,0-3,0 m. Những tàu thuyền hoạt động trong khu vực trên có nguy cơ bị ảnh hưởng bởi lốc xoáy và gió giật mạnh.

5. Cảnh báo khu vực Nam bộ và vịnh Thái Lan

Đài khí tượng khu vực Nam bộ đưa ra cảnh báo: từ ngày 6 đến 8/9, gió Tây Nam trên các vùng biển phía Nam tiếp tục mạnh. Vùng biển từ Lâm Đồng đến Cà Mau có mưa dông rải rác; gió Tây Nam phổ biến cấp 5, giật cấp 6-7, riêng một số nơi có khả năng giật tới cấp 7-8. Sóng biển khu vực này ước tính cao 1,5-3 m.

Riêng vùng biển TPHCM được dự báo có mưa dông rải rác, gió Tây Nam cấp 5 kèm giật cấp 6-7, sóng cao 1,5-2,5 m khiến biển động nhẹ. Khu vực Cà Mau – An Giang – Phú Quốc có mưa rào và dông rải rác, gió Tây Nam cấp 4, sóng 0,5-1,75 m.

Áp thấp nhiệt đới mạnh lên thành bão có đổ bộ đất liền nước ta?

6. Kịch bản tháng 9: số cơn có thể xuất hiện và mức ảnh hưởng

Theo nhận định của cơ quan khí tượng, trong tháng 9 trên Biển Đông có khả năng xuất hiện khoảng 2-3 cơn bão hoặc áp thấp nhiệt đới. Trong số đó, 1-2 cơn có khả năng tác động trực tiếp đến đất liền nước ta. Đây là mốc ước lượng mang tính dự báo theo chu kỳ mùa, vì vậy các khu vực ven biển cần duy trì theo dõi để sẵn sàng ứng phó.

7. Hướng dẫn ngắn cho tàu thuyền, ngư dân và cộng đồng ven biển

• Ngư dân và tàu thuyền nên hạn chế ra khơi trong thời điểm gió còn mạnh và khi có cảnh báo dông, lốc; nếu đã hoạt động trên biển cần cập nhật thông tin dự báo mới nhất từ cơ quan chức năng.
• Chuẩn bị các trang bị an toàn: phao cứu sinh, thiết bị liên lạc, neo tàu chắc chắn; kiểm tra tình trạng máy phát và thiết bị định vị.
• Người dân ven biển và các khu vực thấp trũng cần chủ động gia cố tài sản, không chủ quan khi có dự báo sóng cao và gió mạnh.

Trong trường hợp khẩn cấp, phối hợp với lực lượng cứu hộ và an ninh địa phương là cần thiết; các ví dụ về phối hợp cộng đồng – công an trong xử lý tình huống an ninh và cứu hộ đều cho thấy hiệu quả khi có kênh liên lạc nhanh và kế hoạch rõ ràng. Độc giả có thể xem thêm thông tin về một vụ bắt giữ và kinh nghiệm phối hợp cộng đồng tại Công an Thượng Cát bắt nghi phạm cướp tài sản để tham khảo mô hình phối hợp an ninh địa phương.

Đặc biệt, với nhóm đối tượng học sinh và phụ huynh, trước các đợt mưa gió đầu năm học, việc đảm bảo an toàn giao thông đến trường được đặt lên hàng đầu; những kế hoạch quản lý cổng trường và giáo dục kỹ năng an toàn là tài liệu tham khảo hữu ích. Xem thêm bài phân tích về các biện pháp an toàn giao thông cho học sinh tại Hà Nội siết an toàn giao thông học sinh để hình dung các biện pháp thực tế có thể áp dụng trong tình huống thời tiết bất lợi.

8. Đóng góp từ hợp tác quốc tế cho năng lực dự báo và thích ứng

Khả năng xuất hiện nhiều hiện tượng thời tiết trong tháng nhấn mạnh nhu cầu nâng cao năng lực dự báo và khả năng ứng phó lâu dài. Các sáng kiến hợp tác quốc tế về năng lượng, nghiên cứu và chuyển giao công nghệ có thể đóng vai trò hỗ trợ trong dài hạn; các thông tin về chuyến thăm và các cơ hội hợp tác quốc tế được trình bày trong bài Quan hệ Việt–Pháp sau chuyến thăm Paris có thể là một nguồn tham khảo cho những dự án hợp tác liên quan đến thích ứng khí hậu và năng lượng.

9. Những lưu ý cuối cùng để theo dõi thông tin

Vì diễn biến ban đầu của hệ thống xoáy thuận còn nhiều bất định, mọi người cần chủ động cập nhật thông tin từ nguồn dự báo chính thức. Khi có cảnh báo nâng cấp thành áp thấp hoặc bão, các hướng dẫn di dời, neo đậu tàu và gia cố công trình ven biển cần được thực hiện theo khuyến cáo của chính quyền địa phương và cơ quan khí tượng.

Câu hỏi thường gặp

1. Có thể biết chắc áp thấp sẽ mạnh thành bão không?
Hiện tại chưa thể khẳng định; cơ quan dự báo ghi nhận khả năng phát triển nhưng cũng nêu rõ độ bất định cao và đang tiếp tục theo dõi.

2. Những khu vực nào cần dừng ra khơi ngay?
Các vùng đang có gió Tây Nam mạnh, vùng Nam Biển Đông, và khu vực từ Nam Quảng Trị đến Quảng Ngãi, Cà Mau đến An Giang là những nơi cần cân nhắc tạm dừng hoạt động biển cho tới khi tình hình ổn định.

3. Sóng cao bao nhiêu thì nguy hiểm cho tàu nhỏ?
Theo dự báo, sóng trên 2,0 m kèm gió giật và lốc xoáy có thể gây nguy hiểm cho tàu thuyền nhỏ; người điều khiển phương tiện cần tuân thủ khuyến cáo của cơ quan chuyên môn.

Thông tin trong bài lấy từ nhận định và dự báo của cơ quan khí tượng thủy văn; độc giả được khuyến nghị theo dõi các bản tin cập nhật để có quyết định an toàn kịp thời.