Nhận Diện Bệnh Hirayama: Nguyên Nhân và Triệu Chứng Ở Người Trẻ
admin
2026-08-03 · schedule 10 phút đọc
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn y khoa. Vui lòng tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia y tế trước khi áp dụng.
Nhận biết hội chứng đường hầm xương trụ gây teo cơ bàn tay
Teo cơ bàn tay ở những người trẻ tuổi thường được gắn liền với chấn thương hoặc các bệnh lý liên quan đến cơ xương khớp. Tuy nhiên, một tình huống ít ai ngờ đến là dấu hiệu của căn bệnh Hirayama, một bệnh lý thần kinh hiếm gặp mà nếu không phát hiện kịp thời, có thể làm suy giảm chức năng vận động trầm trọng. Giải Mã Những Hiểu Lầm Về HIV/AIDS Trong Thế Giới Hiện Đại Hướng Dẫn Chăm Sóc Răng Miệng Cho Người Bệnh Lupus Ban Đỏ Khám Phá Những Bí Quyết Giảm Cân Không Cần Đếm Calo
Dấu Hiệu Nhận Biết Bệnh Thông Qua Teo Cơ Bàn Tay
Trong số các trường hợp ghi nhận, có một nam thanh niên 17 tuổi đã trải qua tình trạng yếu và teo cơ bàn tay kéo dài hơn một năm và được chẩn đoán mắc bệnh Hirayama.
Người bệnh dần dần thấy khó khăn trong việc nắm bắt và thực hiện các thao tác đơn giản như cài cúc áo, trong khi không có bất kỳ dấu hiệu chấn thương nào, không kèm theo đau nhức hay tê bì ở cột sống cổ.
- Dấu Hiệu Nhận Biết Bệnh Thông Qua Teo Cơ Bàn Tay
- Nguyên Nhân Gây Ra Bệnh Hirayama
- Triệu Chứng Sớm Của Bệnh Hirayama
- Cách Điều Trị Bệnh Hirayama
Sau khi tiến hành thăm khám, các bác sĩ tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã phát hiện tình trạng teo rõ rệt của cơ gian cốt và cơ mô út ở bàn tay trái, kèm theo teo cẳng tay ở bên trụ. Dù người bệnh không cảm thấy bất thường ở tay phải, nhưng bác sĩ vẫn phát hiện teo nhẹ của cơ gian cốt mu tay, cho thấy tổn thương có thể không chỉ giới hạn ở một bên.
Kết quả từ điện cơ (EMG) chỉ ra tổn thương ở kiểu trước hạch, chủ yếu tại các đoạn tủy cổ C8-T1 ở cả hai bên, trong đó bên trái có mức độ nặng hơn. Đặc biệt, EMG còn cho thấy tổn thương dưới lâm sàng ở tay phải mà bệnh nhân chưa thể cảm nhận được.
Chụp cộng hưởng từ (MRI) cột sống cổ ở tư thế gập cho thấy màng cứng phía sau di chuyển ra trước, tạo áp lực lên tủy cổ đoạn thấp – một dấu hiệu điển hình để xác định bệnh Hirayama.
Nguyên Nhân Gây Ra Bệnh Hirayama
Bệnh Hirayama, được phát hiện đầu tiên bởi học giả Keizo Hirayama vào năm 1959, là một tình trạng thần kinh hiếm gặp, thường xuất hiện ở nam giới trẻ tuổi từ 15 đến 25.
Bệnh này có đặc điểm là yếu và teo các cơ ở cẳng tay và bàn tay, do tổn thương các tế bào thần kinh vận động tại đoạn tủy cổ thấp, cụ thể là các rễ thần kinh C7, C8 và T1.
Mặc dù thường chỉ ảnh hưởng đến một bên tay, nhưng cũng có thể xảy ra ở cả hai bên với mức độ không đều. Nguyên nhân chính xác của bệnh vẫn chưa được xác định rõ ràng.
Các chuyên gia cho rằng bệnh có thể liên quan đến sự phát triển không đồng đều giữa cột sống cổ và màng cứng trong giai đoạn dậy thì. Khi bệnh nhân thực hiện các động tác cúi hoặc gập cổ thường xuyên, màng cứng phía sau có thể bị đẩy ra trước, gây áp lực lên tủy sống.
Tình trạng chèn ép kéo dài này làm gián đoạn quá trình cung cấp máu cho tủy sống, đặc biệt các sừng trước mà nơi chứa các tế bào thần kinh vận động. Sự thiệt hại này dần dần dẫn đến teo cơ bàn tay và cẳng tay. Chính vì lý do này mà bệnh thường bắt đầu ở độ tuổi thanh thiếu niên, thời điểm cơ thể đang trong quá trình phát triển mạnh mẽ.

Teo cơ bàn tay ở người trẻ cũng có thể là dấu hiệu của bệnh Hirayama. Ảnh BVCC.
Triệu Chứng Sớm Của Bệnh Hirayama
Bệnh này phát triển âm thầm và không gây ra cảm giác đau nên rất dễ bị bỏ qua. Bệnh nhân thường gặp phải các triệu chứng sau:
- Giảm khả năng nắm bắt của bàn tay.
- Khó khăn trong việc thực hiện các động tác tinh tế như cài cúc áo, viết, cầm đũa hoặc mở nắp chai.
- Sức mạnh cơ của cẳng tay và bàn tay suy yếu dần theo thời gian.
- Teo mô vùng mô út, cơ gian cốt ở bàn tay hoặc cẳng tay.
- Triệu chứng xuất hiện chủ yếu ở một bên tay và sau đó có thể lan qua bên kia một cách nhẹ nhàng.
Khác với một số bệnh lý thần kinh khác, người mắc bệnh Hirayama thường không gặp phải rối loạn cảm giác, không đau ở cổ, không tê bì và không có tiền sử chấn thương.
Vì lý do này, nhiều người có thể chủ quan hoặc nhầm lẫn các triệu chứng với tình trạng mệt mỏi cơ bắp thông thường.
Cách Điều Trị Bệnh Hirayama
Hiện tại, không có phương pháp điều trị đặc hiệu cho bệnh Hirayama. Nguyên tắc điều trị chủ yếu là giảm thiểu tổn thương tiếp diễn và khôi phục chức năng vận động của bệnh nhân. Những phương pháp điều trị thường được áp dụng bao gồm:
- Giảm thiểu các động tác gập cổ quá mức.
- Sử dụng nẹp cổ trong giai đoạn bệnh còn tiến triển để giảm áp lực lên tủy sống.
- Thực hiện phục hồi chức năng và tập luyện theo hướng dẫn của bác sĩ để duy trì sức mạnh cơ bắp và khả năng vận động.
Đối với trường hợp bệnh tiến triển nhanh hoặc biện pháp bảo tồn không mang lại hiệu quả, bác sĩ có thể cân nhắc việc phẫu thuật để giảm áp lực tủy cổ.
Bệnh thường phát triển trong khoảng 3 đến 5 năm và sau đó có xu hướng ổn định. Tuy nhiên, phần cơ đã bị tổn thương thường rất khó phục hồi hoàn toàn. Do đó, việc phát hiện sớm bệnh cực kỳ quan trọng.
Dù là bệnh hiếm gặp, Hirayama không nên bị bỏ qua. Việc nhận diện sớm các dấu hiệu bất thường ở tay và cẳng tay có thể giúp người bệnh được chẩn đoán và can thiệp kịp thời, từ đó nâng cao chất lượng cuộc sống.
Nam giới trong độ tuổi từ 15 đến 25 khi xuất hiện các triệu chứng như yếu bàn tay, giảm sức nắm và teo cơ cẳng tay hoặc bàn tay mà không kèm theo đau hay rối loạn cảm giác cần đến cơ sở y tế chuyên khoa thần kinh để được kiểm tra.
Kết hợp khám lâm sàng, điện cơ và chụp MRI cột sống cổ ở tư thế gập có thể giúp phát hiện sớm bệnh Hirayama, từ đó xây dựng kế hoạch điều trị phù hợp, hạn chế tổn thương thần kinh và bảo tồn chức năng vận động lâu dài.
Teo cơ bàn tay do hội chứng đường hầm xương trụ