Đề Xuất Tích Hợp Các Chương Trình Mục Tiêu Quốc Gia: Giải Pháp và Tác Động

Ngày 14/8, tại phiên họp thứ 5, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã có những thảo luận notable về đề xuất tích hợp bốn chương trình mục tiêu quốc gia thành một chương trình duy nhất.

Cải cách cấu trúc và phân quyền cho địa phương

Trong buổi họp, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã trình bày về tờ trình của Chính phủ, trong đó nhấn mạnh việc xây dựng một chương trình mục tiêu quốc gia tổng thể là một bước đi quan trọng nhằm thể hiện sự chỉ đạo của Bộ Chính trị và Chính phủ. Vụ Bắt Giữ Gây Chấn Động: Cai Thầu Trả Lương Bằng Ma Túy Cầu Đuống Mới: Dự Án Giao Thông Đang Thay Đổi Khu Vực Hà Nội Khó Khăn Trong Thi Công Quốc Lộ 6 Qua Hà Nội: Nguyên Nhân…

Bộ trưởng cho biết rằng Quốc hội khóa XV đã thông qua chủ trương đầu tư cho bốn chương trình qua các Nghị quyết số 162/2024/QH15, 249/2025/QH15, 257/2025/QH15 và 262/2025/QH15. Tuy nhiên, việc quản lý vẫn còn nhiều vấn đề cần khắc phục, như nội dung quá đa dạng, văn bản hướng dẫn phức tạp, và những khó khăn trong lập kế hoạch cũng như thực hiện.

Theo báo cáo, tỷ lệ giải ngân từ ngân sách nhà nước dự kiến chỉ đạt 76,8% vào cuối năm 2025, tương đương với hơn 135.000 tỷ đồng. Đến ngày 31/7/2026, chỉ có 23% số vốn kéo dài sang năm 2026 được giải ngân.

Giai đoạn 2026-2030, tổng ngân sách trung ương đã được dự tính lên tới 362.725,657 tỷ đồng, tăng 187,8% so với giai đoạn trước. Nếu vẫn duy trì cơ chế đa đầu mối, nguy cơ lãng phí và chậm giải ngân sẽ càng tăng. Do đó, Chính phủ đã đề xuất một cách tiếp cận thống nhất, đổi mới cơ cấu nội dung và quản lý để nâng cao hiệu quả ngân sách.

Tên gọi mới dự kiến cho chương trình là “Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa – xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026-2035”. Chương trình này sẽ kết hợp bốn chương trình hiện tại liên quan đến văn hóa, giáo dục, nông thôn mới, và chăm sóc sức khỏe dân số. Riêng về chương trình phòng chống ma túy đến năm 2030 sẽ vẫn được thực hiện riêng.

Đề xuất tổng vốn huy động cho giai đoạn 2026-2030 là khoảng 808.558 tỷ đồng, trong đó 345.000 tỷ đồng từ ngân sách nhà nước, với định hướng 75% từ vốn đầu tư công và 25% từ kinh phí thường xuyên.

Bảo vệ quyền lợi của người dân trong quá trình tích hợp

Chủ tịch Hội đồng Dân tộc Lâm Văn Mẫn đã nhấn mạnh rằng việc tích hợp này cần diễn ra một cách hợp lý và không làm giảm chất lượng quyền lợi của người dân. Ông cho rằng việc tích hợp nên không chỉ đơn thuần là gộp lại bốn chương trình thành một, mà cần phải đảm bảo tính khả thi và sự ưu tiên cho các chính sách đặc thù đối với các khu vực dân tộc thiểu số và miền núi.

Hội đồng Dân tộc đã nhấn mạnh rằng việc tích hợp phải thực chất, loại trừ hoàn toàn khả năng giảm chất lượng mục tiêu chính sách dành cho các địa phương. Điều này rất quan trọng để bảo đảm rằng các nhu cầu đặc thù của cộng đồng dân tộc thiểu số vẫn được ưu tiên.

Về quy trình và thẩm quyền, hiện tại chưa có quy định cụ thể nào về việc hợp nhất các Chương trình mục tiêu quốc gia trong pháp luật. Cơ quan thẩm tra cũng đã lưu ý rằng sự khác biệt giữa “trùng lặp” và “giao thoa” cần được làm rõ. Việc hỗ trợ cùng lúc cho một hộ gia đình về cơ sở hạ tầng, y tế và giáo dục không phải là trùng lặp mà là một cách tiếp cận chính sách đa chiều.

Đối với nguồn lực, Hội đồng Dân tộc cũng đã kêu gọi cần làm rõ cơ sở xác định tổng vốn 808.558 tỷ đồng và số tiền tiết kiệm dự kiến từ việc giảm bớt đầu mối. Đồng thời, cần sớm xử lý số vốn 17.241,8 tỷ đồng hiện đang chậm tiến độ trong giải ngân.

Cuối cùng, Hội đồng cũng cảnh báo rằng việc áp dụng tỷ lệ cứng nhắc 75% cho vốn đầu tư công và 25% cho kinh phí thường xuyên có thể dẫn đến thiếu hụt nguồn lực cho các chính sách hỗ trợ sinh kế, giáo dục và chăm sóc sức khỏe, đặc biệt đối với các địa phương có tỷ lệ bổ sung từ ngân sách trung ương cao hơn 70%.

ĐBQH đề xuất điểm dừng cho shipper, người đi xe máy gọi điện để bảo đảm ATGT

SKĐS – ĐBQH đề xuất thí điểm điểm dừng cho người đi xe máy gọi điện và shipper giao hàng, qua đó hạn chế dừng, đỗ tùy tiện, giảm nguy cơ va chạm và góp phần bảo đảm an toàn giao thông.