Khám Phá Cách Xác Định Danh Tính Liệt Sĩ Thông Qua ADN
admin
2026-08-23 · schedule 7 phút đọc
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn y khoa. Vui lòng tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia y tế trước khi áp dụng.
Việc xác định danh tính của các liệt sĩ luôn là một vấn đề nhạy cảm và khó khăn, đặc biệt là khi không có thân nhân trực tiếp để cung cấp thông tin. Trong bối cảnh đó, những nỗ lực từ “Chiến dịch 500 ngày đêm” đang dần mang lại hy vọng cho nhiều gia đình. Chiến dịch này không chỉ giúp tìm kiếm và quy tập, mà còn xác định danh tính cho hơn 1.400 hài cốt liệt sĩ, mở ra một cơ hội lớn cho việc ghi nhận tên tuổi của các anh hùng đã hy sinh vì Tổ quốc.
Những câu chuyện như của bà Nguyễn Thị Hà ở Đan Phượng, Hà Nội là minh chứng rõ nét cho nỗi lòng của nhiều gia đình đang tìm kiếm thông tin về người thân. Bà Hà cho biết ông ngoại của bà, một liệt sĩ hy sinh trong kháng chiến chống Pháp năm 1952, đang được an táng tại nghĩa trang xã Nho Quan, tỉnh Ninh Bình. Khi nghĩa trang tiến hành lấy mẫu xét nghiệm DNA cho những ngôi mộ chưa xác định danh tính, gia đình bà đã không khỏi hy vọng. Vụ Tấn Công Không Ngờ Tới Trên Đường Phố Hải Phòng Hà Nội: Những Bà Lão Tâm Huyết Vượt Mưa Đến Nghĩa Trang T… Miền Trung Đối Mặt Với Đợt Nắng Nóng Kéo Dài

Các mẫu hài cốt liệt sĩ thu thập được bảo quản tại Viện Pháp y Quốc gia để chờ xét nghiệm ADN. Ảnh: T.H
Tuy nhiên, gia đình bà gặp khó khăn trong việc xét nghiệm ADN do thiếu thân nhân bên dòng ngoại còn sống. Hiện tại, chỉ còn người con gái của liệt sĩ nhưng việc xét nghiệm ADN vẫn chưa thể thực hiện vì lý do kỹ thuật. Đây là một tình huống điển hình, cho thấy rằng việc xác định danh tính liệt sĩ thông qua ADN không chỉ đơn thuần là việc lấy mẫu mà còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác.
Các chuyên gia tại Viện Pháp y Quốc gia cho biết rằng ADN ty thể (mtDNA) thường được sử dụng trong trường hợp này. Tuy nhiên, để thực hiện việc so sánh ADN, cần có thân nhân phù hợp từ dòng mẹ. Khi không còn thân nhân bên ngoại, việc xác định danh tính trở thành một thách thức lớn. Điều này đặt ra câu hỏi về cách mà các gia đình có thể giúp cung cấp thông tin cần thiết trong những hoàn cảnh khó khăn như vậy.
Để nâng cao khả năng xác định danh tính liệt sĩ, quá trình lựa chọn người để lấy mẫu ADN cần được thực hiện dựa trên sơ đồ phả hệ và loại ADN cần sử dụng. Nếu ADN nhân không còn đủ chất lượng, ADN ty thể sẽ được ưu tiên sử dụng, nhưng không phải lúc nào cũng có thân nhân phù hợp để đối chiếu.
Trường hợp của bà Hà không phải là duy nhất. Nhiều gia đình khác đang tìm kiếm thông tin về liệt sĩ cũng đang phải đối diện với những khó khăn tương tự. Họ không chỉ mong muốn khôi phục danh tính cho người thân mà còn để người đã hy sinh được yên nghỉ đúng nơi, đúng tên tuổi. Gia đình bà Hà đã gửi kiến nghị tới các cơ quan chức năng để sớm có hướng dẫn, giải pháp cho việc lấy mẫu xét nghiệm ADN cho con gái của liệt sĩ.
Đã hơn 70 năm kể từ khi ông bà hy sinh, sự chờ đợi của gia đình bà Hà vẫn chưa có hồi kết. Theo ThS Chu Thị Thủy từ Viện Pháp y Quốc gia, việc xác định danh tính liệt sĩ không chỉ là một thủ tục mà còn mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Mỗi danh tính được phục hồi là một câu chuyện, một kỷ niệm được tái hiện cho các thế hệ sau này.
Ngoài ra, Việt Nam hiện đang thực hiện nhiều chiến dịch nhằm nâng cao hiệu quả trong việc xác định danh tính liệt sĩ. Một trong những nỗ lực lớn nhất là chiến dịch được triển khai từ 15/3/2026 đến 27/7/2027. Mục tiêu của chiến dịch này là tìm kiếm khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ chưa xác định, hoàn thiện quy trình lấy mẫu ADN cho khoảng 230.000 mộ liệt sĩ.
Chiến dịch 500 ngày đêm không chỉ giúp xác định danh tính mà còn là một cách để ghi nhận công lao của các liệt sĩ. Đưa họ trở về với tên tuổi thực sự là một trách nhiệm của toàn xã hội.