Cận Thị Trong Thế Giới Hiện Đại: Nguyên Nhân Tăng Cao và Giải Pháp Khắc Phục

Xu Hướng Gia Tăng Cận Thị Ở Giới Trẻ: Tình Hình Đáng Báo Động

Vào ngày 6/8, tại tọa đàm “Giải pháp nâng cao thị lực thời hiện đại” do Báo Nhân Dân tổ chức, các chuyên gia nhãn khoa đã thảo luận về tình trạng cận thị đang gia tăng ở giới trẻ tại Việt Nam, đặc biệt trong thời đại công nghệ số. TS.BS Nguyễn Văn Huy, Phó Giám đốc Bệnh viện Mắt Trung ương cho biết, cận thị đang trở thành vấn đề sức khỏe cộng đồng nghiêm trọng trên toàn cầu, với dự đoán rằng đến năm 2050, khoảng 50% dân số thế giới sẽ mắc phải tình trạng này.

Các nghiên cứu cho thấy rằng khu vực Đông Á và Đông Nam Á ghi nhận tốc độ gia tăng cận thị nhanh nhất trên thế giới, là do quá trình đô thị hóa, áp lực học tập, giảm thời gian hoạt động ngoài trời, và thay đổi trong lối sống hiện đại. Nguy Cơ Bệnh Truyền Nhiễm Tăng Cao Tại TPHCM: Cảnh Báo Từ… Sở Y tế TPHCM Tăng Cường Quản Lý Quảng Cáo Mỹ Phẩm Candid Hà Tĩnh Nâng Cao Chất Lượng Sống Qua Tư Vấn và Xét Nghiệm…

PGS.TS Nguyễn Đình Ngân, Phó Chủ tịch Hội Nhãn khoa Việt Nam, nhấn mạnh rằng cận thị hiện chiếm khoảng 30% dân số toàn cầu. Chỉ riêng trong ba thập kỷ qua, tỷ lệ cận thị tại Hoa Kỳ đã tăng từ 21% lên 41%, và tại một số khu vực như Hồng Kông và Đài Loan, con số này lên tới 80%.

Tại Việt Nam, tình hình cũng không kém phần nghiêm trọng. Các số liệu cho thấy khoảng 26,6% học sinh trung học ở thành phố mắc cận thị, trong khi ở khu vực nông thôn tỷ lệ này là 14,2-16,3%. Đặc biệt, khảo sát từ Bệnh viện Mắt Trung ương chỉ ra rằng tỷ lệ tật khúc xạ ở trẻ em tại Hà Nội là 51%, và tại TP Hồ Chí Minh là 75,6%. Hiện có khoảng 3-5 triệu trẻ em trong độ tuổi từ 5-15 bị tật khúc xạ.

WHO đã cảnh báo rằng nếu không có biện pháp can thiệp hiệu quả, đến năm 2050, có thể tới 90% trẻ em ở Việt Nam có nguy cơ mắc cận thị.

Không chỉ tăng về số lượng, độ tuổi mắc cận thị cũng đang ngày càng trẻ hơn. Sự thu hẹp không gian vui chơi ngoài trời do đô thị hóa, áp lực học tập nặng nề và việc gia tăng sử dụng thiết bị điện tử là những nguyên nhân chính.

Một nghiên cứu tại Thành phố Huế cho thấy 63,2% học sinh mắc cận thị chưa sử dụng kính, điều này chỉ ra rằng còn nhiều lỗ hổng trong việc phát hiện và tiếp cận các giải pháp hỗ trợ thị lực phù hợp.

Yếu Tố Nguy Cơ: Thói Quen Sinh Hoạt và Môi Trường Học Tập

Các chuyên gia nhấn mạnh rằng việc sử dụng điện thoại và máy tính bảng trong thời gian dài với khoảng cách gần là một trong những nguyên nhân chính khiến tỷ lệ tật khúc xạ tăng nhanh ở giới trẻ. Đồng thời, trẻ em cũng ít vận động ngoài trời hơn, dẫn đến việc không có cơ hội nhìn xa và tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên.

Thêm vào đó, những yếu tố như tư thế học tập không đúng, đọc sách khi nằm hoặc cúi sát, và ánh sáng học tập không đạt tiêu chuẩn cũng góp phần vào tình hình này. TS.BS Bùi Hữu Toàn cho biết, kết quả giám sát cho thấy hơn 22% phòng học vẫn chưa đáp ứng tiêu chuẩn ánh sáng.

Hơn nữa, nhận thức về phòng ngừa và quản lý tật khúc xạ của học sinh, phụ huynh và giáo viên vẫn còn hạn chế. Nhiều trẻ em chưa được khám mắt định kỳ hoặc không sử dụng kính đúng số.

Nguy Cơ Từ Kính Áp Tròng và Sản Phẩm Không Chất Lượng

Song song với sự gia tăng tật khúc xạ là nhu cầu đối với các giải pháp thị lực như kính gọng, kính áp tròng và phẫu thuật khúc xạ. Tuy nhiên, thị trường lại tồn tại nhiều sản phẩm không rõ nguồn gốc. Theo PGS.TS Nguyễn Đình Ngân, kính áp tròng nếu sử dụng không đúng cách có thể gây tổn thương mắt nghiêm trọng.

Nhiều trường hợp loét giác mạc và nhiễm trùng đã được ghi nhận do sử dụng kính áp tròng không đúng hướng dẫn. Đặc biệt, một số học sinh mới lớp 7, lớp 8 đã tự ý mua kính đổi màu trên mạng, dẫn đến cọ xát giác mạc và gây tổn thương cho mắt.

TS.BS Nguyễn Văn Huy nhấn mạnh rằng tất cả các sản phẩm sử dụng cho mắt phải được cấp phép và kiểm định chất lượng. Ông khuyến nghị người dân chỉ nên sử dụng kính áp tròng sau khi được bác sĩ chuyên khoa tư vấn đầy đủ.

Vi phạm hướng dẫn có thể dẫn đến viêm giác mạc cùng nhiều bệnh lý mắt khác. Người dân cần cẩn trọng khi chọn các sản phẩm mắt, không tự ý mua mà không có sự hướng dẫn từ cơ sở y tế chuyên khoa.

Đưa Chính Sách Vào Thực Tiễn Để Bảo Vệ Thị Lực Cộng Đồng

Tình hình gia tăng cận thị hiện nay đòi hỏi phải thực hiện hiệu quả các chính sách đã được ban hành. Chương trình Sức khỏe Việt Nam đã đề ra mục tiêu nâng cao tỷ lệ học sinh được khám và phát hiện sớm giảm thị lực.

Trong khi đó, Nghị định số 98/2021/NĐ-CP của Chính phủ đã thiết lập khung pháp lý quản lý đối với thiết bị y tế, yêu cầu mọi sản phẩm điều chỉnh khúc xạ phải đáp ứng tiêu chuẩn an toàn và có nguồn gốc rõ ràng.

Các chuyên gia cho rằng việc hoàn thiện chính sách và thực hiện chúng vào cuộc sống là rất quan trọng. Điều này không chỉ giúp bảo vệ trẻ em và thanh thiếu niên mà còn góp phần giảm thiểu nguy cơ