Tác Động Ngoài Mong Đợi Của Hút Thuốc Lá Đối Với Sức Khỏe và Kinh Tế
admin
2026-08-13 · schedule 6 phút đọc
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn y khoa. Vui lòng tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia y tế trước khi áp dụng.
Hút thuốc lá – Nguyên nhân chính gây ra hàng chục triệu ca tử vong mỗi năm
Khói thuốc lá không chỉ đơn thuần là một mối nguy hiểm cho sức khỏe mà còn là tác nhân gây ra hàng loạt bệnh lý nghiêm trọng. Theo Tổ chức Y tế Thế giới, việc tiêu thụ thuốc lá có thể dẫn đến nhiều bệnh tật kéo dài, bao gồm ung thư, bệnh tim mạch và các vấn đề về hô hấp. Thực tế, khói thuốc chứa hơn 7.000 hóa chất khác nhau, trong đó có 69 loại gây ung thư mà đã được xác nhận.
Việc sử dụng thuốc lá đã gây nên một cuộc khủng hoảng sức khỏe lớn mà đáng lý ra có thể được ngăn chặn. Tác động của thuốc lá không chỉ ảnh hưởng đến người dùng mà còn gây hại cho cả thai nhi và trẻ em, làm suy giảm sức khỏe tổng thể của xã hội. Hành Trình Cứu Sống Ấn Tượng Của Bác Sĩ Việt Giữa Không Trời

Khói thuốc lá – Nguyên nhân chính gây ra hàng loạt bệnh lý. Ảnh tư liệu
Theo thống kê, mỗi hai người hút thuốc sẽ có một người rơi vào tình trạng tử vong sớm, với một nửa số ca tử vong ở độ tuổi trung niên. Điều này gây ảnh hưởng nặng nề, trung bình làm giảm đi 20 đến 25 năm thời gian lao động của họ.
Báo cáo về tình trạng thuốc lá tại Việt Nam từ Tổ chức Y tế Thế giới đã chỉ ra rằng mỗi năm nước ta ghi nhận trên 100.000 ca tử vong do thuốc lá, trong đó 84.500 trường hợp là do hút thuốc chủ động và 18.800 trường hợp do hít khói thuốc thụ động. Chi phí y tế liên quan đến thuốc lá ước tính lên tới 108 nghìn tỷ đồng, tương đương khoảng 1,14% GDP của năm 2022.
Tác động tiêu cực của thuốc lá cũng không chỉ dừng lại ở y tế; nó còn làm giảm sức cạnh tranh kinh tế và khó khăn trong việc đạt được mục tiêu phát triển bền vững của quốc gia.
Thêm vào đó, trồng cây thuốc lá cũng khiến nhiều diện tích rừng bị tàn phá, ảnh hưởng đến môi trường. Cứ mỗi năm, khoảng 5% diện tích rừng phải chịu ảnh hưởng để phục vụ cho ngành thuốc lá.
Thách thức từ các sản phẩm thuốc lá mới tại thị trường Việt Nam
Gần đây, Việt Nam đã có nhiều nỗ lực trong việc giảm tỷ lệ tiêu thụ thuốc lá qua các luật lệ và biện pháp phòng chống tác hại. Tuy nhiên, tỷ lệ tiêu thụ thuốc lá vẫn tồn tại một số thách thức lớn do sự xuất hiện của các sản phẩm thuốc lá mới như thuốc lá điện tử.
Thông qua nhiều nghiên cứu, tỷ lệ hút thuốc ở nam giới đã giảm trung bình 0,5% mỗi năm, từ 47,4% vào năm 2010 xuống còn 38,9% vào năm 2023. Trong khi đó, tỷ lệ sử dụng thuốc lá ở thanh thiếu niên cũng đã ghi nhận sự suy giảm qua từng năm.
Giai đoạn từ 2010 đến 2024 cho thấy sự giảm đáng kể về tỷ lệ phơi nhiễm khói thuốc thụ động đã được kiểm soát tốt, nhưng sự gia tăng của thuốc lá điện tử đang tạo ra những thách thức mới, đặc biệt trong độ tuổi thanh thiếu niên. Từ 0,2% năm 2015, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử ở người trưởng thành đã tăng lên tới 3,6% vào năm 2020.
Trên thực tế, tỷ lệ hút thuốc lá điện tử trong độ tuổi thanh thiếu niên đang cao, với một số thống kê cho thấy tỷ lệ này đã tăng từ 2,6% vào năm 2019 lên 8,1% vào năm 2023.
Những xu hướng này đặt ra thách thức lớn cho các chiến dịch phòng chống thuốc lá tại Việt Nam hiện tại.